Translate

Mostrando entradas con la etiqueta patrimonio natural. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta patrimonio natural. Mostrar todas las entradas

martes, 8 de noviembre de 2016

VILLANUEVA DE ALCOLEA EN EL AÑO 1.925 (DATOS PARA SU HISTORIA)

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, FOLCLORE, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

EN HOMENAJE A MI TIERRA Y A MI PAÍS....

Por: JUAN E. PRADES BEL, autor de los proyectos: "RECORDAR TAMBIÉN ES VIVIR"; "HISTORIAS DEL MAR"; “ESPIGOLANT CULTURA: Taller de historia, memorias, crónicas, patrimonios y humanidades"; y otras historias. 

(Proyecto): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA O VILLANUEVA DE ALCOLEA (CASTELLÓN).


"VILANOVA D'ALCOLEA-VILLANUEVA DE ALCOLEA EN EL AÑO 1.925, DATOS PARA SU HISTORIA".

Escribe: JUAN EMILIO PRADES BEL.

Datos del municipio valenciano de Vilanova d'Alcolea/Villanueva de Alcolea (Castellón), publicados en una guía provincial de información bajo el título “Anuario-Guía de la provincia de Castellón, año 1925”, la publicación de la obra fue subvencionada por la Excelentísima Diputación y Ayuntamientos de la provincia de Castellón. La excelencia y mérito de trabajo de este anuario es de su autor D. Manuel Bellido Rubert, la obra fue imprimida en Castellón de la Plana por la imprenta de Joaquín Barberá que tenía sus oficinas en la calle de Asensi, nº4 de dicha ciudad (Castellón). En la página 477 de dicho anuario, Manuel Bellido transfiere datos referidos al municipio de Villanueva de Alcolea, que textualmente expone en los siguientes términos (sic):

“VILLANUEVA DE ALCOLEA: Fue fundada después de la Reconquista, de 1.891 habitantes de hecho, 1.951 de derecho, 1.231 edificios y 67'52 kilómetros cuadrados de término municipal, entre los de Cuevas de Vinromá, Alcalá de Chivert, Sierra Engarcerán y Benlloch; tiene dentro de su término el de Torre Endoménech. Pertenece en todo a Albocácer.

Tiene luz eléctrica y buenos lavaderos. El clima es templado y se habla el valenciano. Dista 20 kilómetros en línea recta de Albocácer, y 33 de Castellón.

PRODUCTOS. - Cereales, patatas, algarrobas, pastos y ganados.

FIESTAS. - El 17 de Enero a San Antonio Abad, y en su día, a la Virgen del Rosario.

TEMPLO. - Dedicado a San Bartolomé y Calvario.

OBRAS DE MÉRITO. - En la iglesia, el altar mayor, corintio y bien dorado. En el de San Roque, escultura del Santo, de Capuz, y pinturas y ornamentos, y en el Calvario, bonitas pilastras y talla, de Cruella, y pinturas de Oliet.

VIAJE. - Itinerario núm. 8. (detallado al final del texto).

AYUNTAMIENTO. -

Alcalde, D. Joaquín Garrido Rausell.

Tenientes, D. Casto Pradas y D. Jaime Saura.

Concejales: D. Agapito Martínez Saura; D. Bartolomé Viñes Tubo;

D. Tomás Martínez Cano; D. Daniel Saura Saura.

Secretario, D. Lamberto Pavía Portalés.

TITULARES. -

Médico, D. Francisco Casanova.

Farmacéutico, D. Juan Pavía.

Veterinario, D. Eugenio Centelles.

Practicante, D. Joaquín Ebrí.

JUZGADO MUNICIPAL. 

Juez, D. Carlos Rovira Puchal.

Fiscal, D. Buenaventura Vidal Ferrer.

Secretario, D. Ramón Fortea Guimerá.

CLERO PARROQUIAL. -

Párroco, D. Francisco Moliner.

Coadjutor, D. Manuel Moliner.

ESCUELAS NACIONALES. -

Maestro, D. Manuel Bort Saura.

Maestra, Dª. Rosa Monfort Fabregat.

CARTERO. - Emilio Martínez.

TELÉFONO: Benlloch.

FERROCARRIL: Torreblanca o Castellón.

PUESTO DE GUARDIA CIVIL:

SOMATÉN. - Cabo, D. Ricardo Albert Segarra; Subcabo. D. Ismael Saura Centelles.

ABACERIAS. - Manuel Saura Bort; José Santamaría; Viuda de Francisco Saura; José Rambla Saura; Alfredo García Mas; Hijas de Rambla.

ALPARGATERIAS. - Emilio Martínez; Manuel Miralles.

BARBERIAS. - Joaquín Ebrí ; Jaime Bernal; Benigno Rambla.

CAFÉS. - Francisco Saura Viñes; Ismael Saura; Joaquín Saura; Cooperativa “La Fidelidad”; Ignacio Saura Tena.

CARNICERIAS. - Francisco Sama Centelles; Joaquín Saura; Jaime Soria.

CARPINTERIAS. - Roberto Saura; Casimiro Saura; Manuel Martínez; Fernando Muñóz; Alejo Ballester.

CARROS (CONSTRUCTORES DE). - Casimiro Saura.

CERRAJEROS. - (Véase Herreros).

HERREROS. - Vicente Martínez e hijos; Agapito Martínez; Hermenegildo Martínez.

PANADERIAS. - Manuel Saura; José Rambla Saura; Vicente Beltrán; Ramona Saura.

POSADAS. - Tomás Borrás; Ismael Saura; Carlos Ballés (o Bellés); José Tena.

SASTRES. - Pascual San Mateo; Jaime Bernal.

TEJIDOS. - Viuda de Francisco Pradas; Benigno Montañés; José Prades.

TABERNAS. - lgnacio Saura; Lorenzo Vidal; Vicente Vidal; Joaquín Saura.

- ITINERARIO NÚM. 8. Ómnibus, Ruta San Mateo-Castellón: Horarios salidas, San Mateo (2) sale 6'00 h.; Salsadella 6'15; Cuevas de Vinromá (1) 7'05 h.; Torre Endoménech 7'20 h.; Villanueva de Alcolea 7'40; Benlloch 7'50; Cabanes 8'05; Puebla Tornesa (5) 8'30; Borriol 9'00; Castellón, llega 9'50.

- Ómnibus, Ruta Castellón-San Mateo: Horarios salidas, Castelló 14'30 horas; Borriol 15'00 h.; Puebla Tornesa (5) 16'00 h.; Cabanes16'25; Benlloch 16'40; Villanueva de Alcolea 16'50; Torre Endoménech 17'05; Cuevas de Vinromá 17'55; Salsadella 18'15; San Mateo, llega (2) 18'50.

Paradas intermedias donde poder enlazar con otros itinerarios:

- (1) Cuevas de Vinromá: Omnibus a Alcalá y Benasal. Itinerario núm, 17.

- (2) San Mateo: Omnibus a Albocácer-Benicarló y San Mateo-Vinaroz. Véase itinerarios.

- (5) Puebla Tornesa: Omnibus a Albocácer-Benasal y a Vistabella. Itinerarios núms. 4 y 5. Servicio de “La Hispano de Fuente En-Segures”.

Tiene la parada en su Garage, en la Avenida de Pérez Galdós (entre la Plaza de Toros y la Estación del Norte).

ADDENDA: ADICIONES Y COMPLEMENTOS SOBRE LAS TEMÁTICAS Y MOTIVOS REFERIDOS EN EL ARTÍCULO. (POR JUAN E. PRADES):

- LA HISPANO DE FUENTE EN-SEGURES: La Compañía de Autobuses “La Hispano de Fuente En-Segures”, fue fundada el 30 de Abril de 1.915, ante el Notario de Benasal Don Javier Osorio y Fernández Palacios, con un capital de 75.000 pesetas y con el objeto inicial de prestar servicio de viajeros entre la Estación de ferrocarril de Alcalá de Chivert y el Balneario de la Fuente En Segures, muy concurrido entre Mayo y Octubre de cada año. Hasta entonces este servicio se prestaba con diligencias de tracción animal con sus correspondientes cambios de postas. Empezó el servicio Alcalá-Benassal en el año 1.913 con un autobús Hispano Suiza para 12 pasajeros y con matrícula CS-19. Era el número 1, con llantas macizas, pero de muy grato recuerdo por ser el principio de una gran compañía “La Hispano de Fuente En-Segures” actual “HIFE”.

CONSULTAS: (Real Academia Española, Asociación de Academias de la Lengua Española. Diccionario de la lengua española)

ABACERIA: Establecimiento de venta al por menor de aceite, vinagre, legumbres secas, bacalao, etc.:

TABERNA: Establecimiento público, de carácter popular, donde se sirven y expenden bebidas y a veces, se sirven comidas. Equivalente en la actualidad, a un bar o una cafetería.

HABITANTES DE HECHO: Se habla de población de hecho cuando se atiende a la ubicación real de una persona -normalmente cuando se hace un recuento población como el censo-, independientemente de si está empadronada o no en el lugar en que se encuentra. Dentro de la población de hecho, se establece diferencia entre los residentes y los transeúntes, que son aquellos que aparecen en el recuento pero que en realidad son población de derecho en otra localidad.

HABITANTES DE DERECHO: La población de derecho es la empadronada en su lugar o población de residencia, y ese derecho determina, entre otros aspectos, el lugar donde puede ejercer derechos políticos, como el voto. La población de derecho (o de jure) es, para un determinado momento (generalmente un año censal), la población compuesta por personas empadronadas en un lugar donde ejercen sus derechos civiles, incluso si no viven ahí. Se trata de una distinción de carácter jurídico-administrativo. Es habitual que ambas poblaciones -derecho y hecho- no coincidan en número.

BIBLIOGRAFIA, WEBGRAFÍA Y FUENTES DOCUMENTALES:

- Bellido Rubert, Manuel (1925):“Anuario-Guía de la provincia de Castellón, año 1925 ”.Imprenta Joaquín Barberá, Castellón de la Plana, Repositori Universitat Jaume I.

ARCHIVO: VILLANUEVA DE ALCOLEA//VILANOVA D'ALCOLEA.





domingo, 7 de octubre de 2012

CASETA TEMPORERA D'US AGRARI

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, FOLCLORE, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

EN HOMENAJE A MI TIERRA Y A MI PAÍS....

Por: JUAN E. PRADES BEL, autor de los proyectos: "Crónicas históricas"; "Recordar también es vivir"; "Historias del Mar"; “Espigolant cultura: taller de historia, memorias, crónicas, patrimonios y humanidades"; y otras historias.

(Proyecto): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA = VILLANUEVA DE ALCOLEA (CASTELLÓN).

(Proyecto): PATRIMONIO HISTÓRICO, ETNOLÓGICO, ETNOGRÁFICO, RURAL, NATURAL Y AGRARIO DE VILANOVA D'ALCOLEA: 

"LA CASETA DE CAMP".

ADDENDA: ADICIONES Y COMPLEMENTOS SOBRE LAS TEMÁTICAS Y MOTIVOS REFERIDOS EN EL ARTÍCULO. (POR JUAN EMILIO PRADES):

BIBLIOGRAFIA, WEBGRAFÍA Y FUENTES DOCUMENTALES:

ARCHIVO FOTO-IMAGEN: 

Fotografías cedidas por J. E. Prades Bel. 


CASETA DE LLAURANÇA
Imágenes: ©juanemiliopradesbel
 Imágenes: ©juanemiliopradesbel

Imágenes: ©juanemiliopradesbel

Imágenes: ©juanemiliopradesbel

Imágenes: ©juanemiliopradesbel

Imágenes: ©juanemiliopradesbel

Imágenes: ©juanemiliopradesbel
BIBLIOGRAFÍA:
- DOMINGO GÓMEZ OREA (1992): "Planificación rural". Editorial Agrícola Española, SA;
Ministerio de Agricultura, Pesa y Alimentación. Madrid, 396 pp.
- JOAN FELIU FRANCH (2002): "Conservar el devenir: en torno al patrimonio cultural
valenciano·. Publicaciones de la Universitat Jaime I, Castellón. 152 pp.
- BENEDITO NUEZ, Josep (2000): "Arquitectura rural tradicional en la Plana Alta y Baixa de Castellón". José Benedito Nuez. A.CO.PA.H.: Asociación para la Conservación del Patrimonio Histórico. Nº. 8 (Novie 2000); p. 59-64.
- BARREDA TRAVER, Joaquim (2004): "Molins fariners hidràulics a Vilanova d'Alcolea: història, indústria i tecnologia" . Joaquim Barreda Traver, Magí Espinach i Briansó. -- Castelló: Diputació, Servei de Publicacions, 2004. 191 p.: il. ; (Universitària. Geografia i història) ISBN 84-96372-05-7
- BARBERÀ MIRALLES, Benjamí (2000/01): "El fre". Benjamí Barberà i Miralles.
El Rodet: Revista del Patrimoni Hidràulic Valencià. Nº. 3 (2000/01); p. 19-21.
- ARAZO, Maria Angeles (1995) : "Arquitectura popular valenciana". Texto de Mª Angeles Arazo; fotos de Francesc Jarque. Valencia: Diputación Provincial, 1995 ISBN 84-7795-979-X
- ANABITARTE URRUTIA, Olga (1980):" Otros aspectos de la arquitectura popular: casetes, norias y bancales". Olga Anabitarte Urrutia, Mª Pía Timón Tiemblo.
Narria: estudios de artes y costumbres populares. Nº. 17 (mar. 1980); p. 7-8.
- AMADES, Joan (1982 ) : "Art popular: la casa ". Joan Amades; presentación de Llorenç Prats. Palma de Mallorca; Barcelona: José J. de Olañeta, Editor, 1982. VIII, 128 p.: il. (Arxiu de tradicions Populars; 37) Reprod. facs. de la ed. de: Barcelona: 1938 .
- GARCÍA LISÓN, Miguel (1983): "Arquitectura popular: la vivienda rural temporera en las comarcas del Maestrat y les Terres de l'Ebre: "les pallisses" i "les casetes de volta" ". Miguel García Lisón y Arturo Zaragozá Catalán. Centro de Estudios del Maestrazgo. Nº. 1 (1983); p. 45-68.
- JULIÁN FERRANDO, Amparo (2003): "Els masos del terme de les Coves: la Mosquera ". Amparo Julián Ferrando. Centro de Estudios del Maestrazgo. Nº. 70 (jul.-dic. 2003), p. 14-32
- QUERALT TOMÁS, Mª Carme (1992): "Las barracas del Delta del Ebro. Un modelo de hábitat tradicional ". Mª Carme Queralt Tomás. Narria: estudios de artes y costumbres populares. Nºs. 57-58 (1992); p. 10-15.
- SIMÓ CASTILLO, Juan B. (2000): "Congreso internacional de la piedra en seco. Peñíscola, 2000 ". Juan B. Simó Castillo. Centro de Estudios del Maestrazgo. Nº. 64 (2000); p. 51-54.
- MESEGUER, V.(1994): "El patrimonio etnológico agrario de Benicarló". Edit. Caja Rural San Isidro de Benicarló, 1994.
- MESEGUER, V. , J.BTA. SIMÓ.(1997): "El patrimonio etnológico de Canet lo Roig". Edit. Centro de Estudios del Maestrazgo, 1997.

- MESEGUER, V. (2000): "Paisajes, pueblos y gente del Maestrazgo". Editorial Antinea, Vinaròs, 2000.
- MESEGUER, V. , SIMÓ, JB.(2001):  "El patrimonio etnológico agrario de Benicarló". Edit. Centro de Estudios del Maestrat, 2001.
- MESEGUER, V.(2002): "Xert i la Barcella". Cooperativa Agrícola Sant Marc de Xert, Xert, 2002.
- MESEGUER, V. (2006) : "Arquitectura popular de pedra seca al terme de Vinaròs". Serie Estudis d’Etnologia del Maestrat, nº 6. Edit. Centre d’Estudis del Maestrat, 2006.

sábado, 6 de octubre de 2012

CONGLOMERADO CUATERNARIO

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

Por JUAN E. PRADES BEL (Taller de historia, memorias y patrimonios).

(Sinopsis): RECORDAR TAMBIÉN ES VIVIR…

(Temáticas): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA (CASTELLÓN).

(Temáticas): PATRIMONIO HISTÓRICO, ETNOLÓGICO, ETNOGRÁFICO, RURAL, NATURAL Y AGRARIO DE VILANOVA D'ALCOLEA.

"GEOLOGÍA, BLOQUES DE CONGLOMERADO".

Escribe: JUAN EMILIO PRADES BEL

ARCHIVO FOTO-IMAGEN: 

Imágenes: ©juanemiliopradesbel

PEDRA CAP DE TORTUGA.

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, FOLCLORE, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

EN HOMENAJE A MI TIERRA Y A MI PAÍS....

Por: JUAN E. PRADES BEL, autor de los proyectos: "Crónicas históricas"; "Recordar también es vivir"; "Historias del Mar"; “Espigolant cultura: taller de historia, memorias, crónicas, patrimonios y humanidades"; y otras historias.

(Proyecto): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA = VILLANUEVA DE ALCOLEA (CASTELLÓN).

(Proyecto): PATRIMONIO HISTÓRICO, ETNOLÓGICO, ETNOGRÁFICO, RURAL, NATURAL Y AGRARIO DE VILANOVA D'ALCOLEA: 

"LA PEDRA CAP DE TORTUGA".


JUAN EMILIO PRADES BEL
El món rural castellonenc que fins fa poques dècades ha viscut aïllat, immers, dependen e impregnat de la naturalesa com a mitjà de vida i subssistencia, en viure i treballar l'ésser humà en el medi natural, a quedat exposat i indefens davant les immenses forces que alternativament amb els cicles estacionals i els equinoccis desencadena la naturalesa, és fàcil de comprendre que la gent de ruralia hagi mantingut fins als nostres dies gran nombre de pràctiques i cerimònies de prevenció, protecció i sanació quals arrels es remunten als més primigenis conceptes credencials que arrenquen del llunyà món prehistòric, uns costums i sabers agropecuaris heretats generació rere generació, és sabut que per a la gent del món urbà, molt pragmàtics i incrèdul per la propia falta de contacte amb la terra se'ls semblen les pràctiques empiriques místiques del món rural agropecuari uns aspectes pràcticament anacrònics, en l'actualitat estes pràctiques ancestrals estan quasi desaparegudes, de moltes no en queda ni el més mínim record de la seua practica o del seu significat o funció, mes enllà de la seua utilitat práctica per anudar, com es el cas de les pedres cap de tortuga.

viernes, 5 de octubre de 2012

FÓSILES: OSTREIDOS.

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, FOLCLORE, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

EN HOMENAJE A MI TIERRA Y A MI PAÍS....

Por: JUAN E. PRADES BEL, autor de los proyectos: "Crónicas históricas"; "Recordar también es vivir"; "Historias del Mar"; “Espigolant cultura: taller de historia, memorias, crónicas, patrimonios y humanidades"; y otras historias.

(Proyecto): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA = VILLANUEVA DE ALCOLEA (CASTELLÓN).

(Proyecto): PATRIMONIO HISTÓRICO, ETNOLÓGICO, ETNOGRÁFICO, RURAL, NATURAL Y AGRARIO DE VILANOVA D'ALCOLEA: 

FÓSILES OSTREIDOS.

Escribe: JUAN EMILIO PRADES BEL.


BIVALVOS OSTREIDOS. Los bivalvos (almejas, mejillones, ostras…) son moluscos provistos de un caparazón calcáreo formada por dos valvas articuladas por una charnela. Durante el eoceno época y serie de la escala temporal geológica que empieza hace unos 56 millones de años y termina hace unos 34 millones de años, en esta etapa geológica en los fondos marinos más o menos fangosos próximos a las costas y en las desembocaduras fluviales, existían una gran diversidad de bivalvos. Los fósiles mejor conservados corresponden a las familias de los ostreidos que tenían los caparazones más gruesos y bien desarrollados.







BIBLIOGRAFIA, WEBGRAFÍA Y FUENTES DOCUMENTALES:

- GÓMEZ PORTER, J. R., y GÓMEZ PORTER, P., (1990): "Fósiles del Alto Aragón". Cuadernos Altoaragoneses de Trabajo, n.º 13. Instituto de Estudios Altoaragoneses, Huesca, 32 pp.
- MALLADA, L., (1878): "Descripción física y geológica de la provincia de Huesca". Memorias Com. Mapa geológico de España, t. 15, 439 pp.
- VARIOS AUTORES, (1970) : "Mapa Geológico de España. Escala 1:200.000. Síntesis de la cartografía existenteHoja 23 (Huesca). Instituto Geológico y Minero de España, Madrid, 1970.

martes, 25 de septiembre de 2012

RASTROJOS DE CARDOS DE CARDAR LA LANA.

GENTES, COSTUMBRES, TRADICIONES, HISTORIAS, FOLCLORE, PATRIMONIOS Y PAISAJES DE LA PROVINCIA DE CASTELLÓN:

EN HOMENAJE A MI TIERRA Y A MI PAÍS....

Por: JUAN E. PRADES BEL, autor de los proyectos: "Crónicas históricas"; "Recordar también es vivir"; "Historias del Mar"; “Espigolant cultura: taller de historia, memorias, crónicas, patrimonios y humanidades"; y otras historias.

(Proyecto): DATOS PARA LA HISTORIA DEL MUNICIPIO DE VILANOVA D'ALCOLEA = VILLANUEVA DE ALCOLEA (CASTELLÓN).

(Proyecto): PATRIMONIO HISTÓRICO, ETNOLÓGICO, ETNOGRÁFICO, RURAL, NATURAL Y AGRARIO DE VILANOVA D'ALCOLEA: 

"RASTROJOS DE CARDOS DE CARDAR LA LANA.REMINISCENCIAS DE UN ANTIGUO CULTIVO MEDIEVAL ASILVESTRADO".

Escribe: JUAN EMILIO PRADES BEL.

Las cabezas o cabezuelas de las cardanchas de cardar se han usado tradicionalmente para cardar la lana, de ahí que uno de sus nombres comunes, cardo cardador, derive de dicho uso tradicional para preparar con la carda una materia textil para el hilado, sacar suavemente el pelo con la carda a los paños, felpas u otros tejidos, y para peinar o cepillar el pelo desde la punta hasta la raíz a fin de que, al alisar ligeramente su superficie, quedase hueco.